افزونه پارسی دیت را نصب کنید Tuesday, 21 May , 2024
0

نحوه مشارکت مردم در تولید و اقتصاد – خبرگزاری مهر ایران و جهان

  • کد خبر : 238190
نحوه مشارکت مردم در تولید و اقتصاد – خبرگزاری مهر ایران و جهان

خبرگزاری بیشترگروه سیاسی، علی خزریان: قبل از ورود به محتوای شعار سال جدید که از سوی رهبر معظم انقلاب تحت عنوان «جهش تولیدی با مشارکت مردم» نامگذاری شده است. از آنجایی که شعار سال، مسیر و جهت گیری نهادهای مسئول سیاست اصلی کشور را در سال آینده مشخص می کند، لازم است در برداشت از […]

خبرگزاری بیشترگروه سیاسی، علی خزریان: قبل از ورود به محتوای شعار سال جدید که از سوی رهبر معظم انقلاب تحت عنوان «جهش تولیدی با مشارکت مردم» نامگذاری شده است. از آنجایی که شعار سال، مسیر و جهت گیری نهادهای مسئول سیاست اصلی کشور را در سال آینده مشخص می کند، لازم است در برداشت از سیاست به اجماع رسید. به عبارت دیگر سیاست گذاری یعنی چه؟ وقتی به قلمرو حکمرانی فکر می کنیم، با سه حوزه متفاوت و متمایز مواجه می شویم که منطق متفاوتی دارند. یعنی نحوه پرداختن به موضوعات و موضوعات در این سه حوزه متفاوت است.

سطح اول، سطح هنجاری است که در آن آرمان ها، خواسته ها و اهداف تعریف می شود. سطح دوم، سطح توصیف است که در آن وضعیت موجود را توصیف و تحلیل می کنیم. حوزه سوم، سطح تدوین خط مشی است که هدف اصلی سیاست گذار این است که وضعیت موجود را بر اساس هنجارها و درک واقعیات به سطح هنجاری یا ایده آل نزدیک کند، یعنی تدوین سیاست عبارت است از توانایی وضعیت فعلی را به وضعیت مطلوب نزدیک کند.

با توجه به آنچه گفته شد، باید دید در مورد شعار سال در کجا ایستاده ایم. و وقتی قرار است بر اساس آن سیاست گذاری شود، در واقع باید سازوکارهای چگونگی نزدیک کردن وضعیت موجود به وضعیت مطلوب مشخص شود. علاوه بر این، اگر یک سیاست گذار می خواهد موفق باشد، باید در چهار سطح اقدام کند. در سطح اول باید سازمان نظارتی آن مشخص و مشخص باشد و در بالاترین سطح به نظریه حاکمیت پرداخته می شود. وقتی چالشی در نظریه حکمرانی یا تئوری حکمرانی وجود دارد و تدوین سیاست در خلأ نظری انجام می‌شود، باید از قبل مطمئن باشیم که این تدوین سیاست موفق نخواهد بود.

سطح دوم که در تدوین خط مشی مهم است و باید در آن مسیر حرکت کرد، سطح نهادی است. به این معنا که آن دسته از نهادهایی که در سطح نظری وظیفه ای بر دوش دارند، باید در سطح نهادی تعیین تکلیف شود و مشخص شود که کدام نهاد قرار است وظایف آنها را اجرا کند. مثلاً اگر در سطح نظری بپذیریم که دموکراسی حاکمیت حکومت است، در امر سیاسی این نظام، نهادی به نام حزب وجود دارد که وظیفه انحصاری تنظیم امور سیاسی در حوزه عمومی را بر عهده دارد. وظیفه ای که هیچ نهاد دیگری عهده دار آن نیست. حال اگر در چنین ساختاری مشارکت مردم در امور اقتصادی مهم است، مشارکت مردم در اقتصاد بر عهده چه نهادی است؟ سوالی که بی پاسخ مانده است باعث می شود در سیاست گذاری برای مشارکت مردم در اقتصاد خلاء نهادی داشته باشیم. و در چنین شرایطی، سیاست گذاری عمدتاً توسط نهادهای بالا انجام می شود و مردم عموماً فرصت ظهور و توسعه سیاست های جایگزین را ندارند. علاوه بر این، حتی اگر سیاست‌ها شکست بخورند، معمولاً به دلایل مختلف از جمله منافع سیاست‌گذاران و مدیران اجرایی ادامه می‌یابند.

سومین سطح تدوین سیاست به موضوع اجتماعی مربوط می شود. به این معنا که باید مشخص شود که تدوین سیاست تا چه اندازه با شرایط اجتماعی و روابط آنها مرتبط و تابع مطالبات اجتماعی است؟ از این منظر تعیین شعار سال از سوی رهبری انقلاب را می توان سیاستی گفتمانی دانست که ضمن آگاهی بخشی جامعه نسبت به اولویت های اصلی کشور، ظرفیت اجتماعی برای ایجاد مطالبه ملی را نیز متمرکز کند. از سوی مقامات کشور و سطح چهارم نیز به ظرفیت اجرایی و عملی نهادها و کارگزاران برای اجرای سیاست های تعیین شده اشاره دارد که به نوبه خود نیازمند بحث مفصل است.

درباره جهش تولید با مشارکت مردم که از یک منظر می توان آن را همگانی شدن اقتصاد نامید; به عنوان یکی از اصول انقلاب اسلامی، سیاست های مختلفی اجرا شده است. اما ارزیابی نتایج نشان می دهد که این کار در سال های اخیر انجام نشده است. و به نظر می رسد همان گونه که در مقدمه بحث اشاره شد، نظام جمهوری اسلامی در عرصه سیاسی تا حد زیادی توانسته است بر اساس الگوی مردم سالاری دینی، نهادسازی و امور اجتماعی را فعال کند، اما در حوزه اقتصادی. حتی نتوانسته خلأ نظری موجود را پر کند.

این در حالی است که رشته اقتصاد یکی از رشته های اولویت دار است. و نقش مردم در اقتصاد و تولید از دو جنبه قابل بررسی است. اولاً بدون شک یکی از اهداف دشمن در جنگ اقتصادی گسترده علیه جمهوری اسلامی ایران، فشار بر مردم و جدا کردن آنها از نظام است. و مهمترین خطری که انقلاب را تهدید می کند، استیصال مردم است. از منظر دوم می توان به این نکته اشاره کرد که یکی از مشکلات ساختاری مهم اقتصاد ایران ماهیت حاد دولتی آن است.

از جمله نتایج مستقیم این امر می توان به پایین بودن نرخ رشد اقتصادی، کاهش بهره وری عوامل تولید، طولانی شدن زمان سرمایه گذاری، افزایش فساد اداری، توزیع ناعادلانه درآمد، ایجاد اقتصاد اشاره کرد. اجاره ها ، و غیره. البته باید تاکید کرد که حرکت به سمت اقتصاد مردم محور به معنای بی مسئولیتی دولت نیست. در عوض، دولت مسئول برنامه ریزی، بنیاد، توسعه ظرفیت، راهنمایی، کمک و نظارت است.

البته باید توجه داشت که ظرفیت سازی برای مشارکت مردم در تولید و اقتصاد آسیب هایی مانند نادیده گرفتن عدالت اجتماعی و در نتیجه ایجاد درآمدهای بادآورده کلان برای بخشی از جامعه را متحمل می شود و برخی افراد را خصوصی می بینند. از مزایای آن و توجه به چهار نکته اساسی برای دستیابی به مشارکت مردمی در جهش تولیدی ضروری است:

اولین نکته این است که مشارکت مردم در تولید مستلزم الگویی عملیاتی، قابل فهم و قابل اعتماد است و نباید انتظار فداکاری از سوی افراد جامعه و عدم توجه جامعه به اصل سود داشت.

نکته دوم این است که ارائه هر راه حلی باید در چارچوب آموزه های اسلامی باشد و از الگوهای غیر دینی به شدت پرهیز شود. این موضوع باید در سطح منطقه و دانشگاه مورد توجه قرار گیرد و منجر به تولید راهکارهای بومی شود.
نکته سوم این است که هر مدل ارائه شده باید دارای دو ویژگی افزایش ثروت ملی و توزیع عادلانه و رفع محرومیت های اجتماعی باشد. به عبارت دیگر به جرأت می توان گفت که هر روش و نسخه اقتصادی که بتواند این دو مبنا را فراهم کند معتبر است و نسخه های دیگر برای اجرا در جامعه اسلامی معتبر نیستند.

در نهایت نکته چهارم این است که قبل از دعوت مردم به مشارکت در تولید، ساختار اقتصادی باید به گونه ای ساخته شود که بتوان از مشارکت مردم بهره برد. نظام اقتصادی یک ساخت قانونی و یک ساخت واقعی دارد. در زمینه ساخت حقوق، بیشترین بخشی که موجب تحقق مشارکت مردم در تولید و اقتصاد می شود، بخش تعاونی است. اما ساخت و ساز قانونی بدون ساخت و ساز واقعی مناسب مؤثر نیست. به عنوان مثال، اگر از نظر ساختاری بخش تعاونی به درستی ساماندهی شود، اما روحیه تعاون و همکاری در آن بخش نهادینه نشود، نتایج مورد انتظار بخش اقتصادی حاصل نخواهد شد. بنابراین، ساخت قانونی نظام اقتصادی باید به گونه ای سازماندهی شود که عوامل ایجاد و تداوم مصالح سازنده ساخت واقعی نظام اقتصادی را نیز در خود جای دهد.

لینک کوتاه : https://iran360news.com/?p=238190

ثبت دیدگاه

مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : 0
قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.